Financieel jargon? Vertaald.

Een klein stukje eigendom van een bedrijf. Als je een aandeel koopt, word je voor een heel klein deel mede-eigenaar van dat bedrijf. Als het bedrijf het goed doet, stijgt de waarde van jouw aandeel.

Iemand die aandelen bezit van een bedrijf. Als aandeelhouder ben je voor een klein stukje mede-eigenaar. Je kunt dividend ontvangen als het bedrijf winst maakt, en de waarde van je aandelen kan stijgen als het bedrijf goed presteert.

Een belasting die je betaalt wanneer je aandelen of andere effecten koopt of verkoopt op de beurs. In België bedraagt de beurstaks 0,35% per transactie. Het is een kleine kost die wel meetelt als je vaak handelt.

Een digitaal kasboek dat op duizenden computers tegelijk wordt bijgehouden. Niemand kan het vervalsen, want iedereen heeft een kopie. Crypto-munten zoals Bitcoin gebruiken een blockchain om transacties bij te houden.

Een overzicht van hoeveel geld je binnenkrijgt en hoeveel je uitgeeft. Met een budget weet je precies waar je geld naartoe gaat — en voorkom je dat je aan het einde van de maand met lege zakken zit.

Een periode op de beurs waarbij de koersen stijgen en beleggers optimistisch zijn. Het tegenovergestelde is een bear market, waarbij koersen dalen. In een bull market stijgen de meeste aandelen mee — zelfs slechte keuzes kunnen dan tijdelijk winst opleveren.

Diensten zoals Klarna of Afterpay waarmee je iets nu kunt kopen en later in stukjes betaalt. Het voelt goedkoop, maar het zijn eigenlijk kleine leningen. Als je meerdere aankopen combineert, kan de schuld snel oplopen zonder dat je het doorhebt.

De jaarlijkse rente die je ontvangt als houder van een obligatie. Bij een obligatie van €1.000 met een coupon van 3% ontvang je elk jaar €30. De naam verwijst naar vroeger, toen je letterlijk een couponnetje van een papieren obligatie moest afscheuren om je rente te innen.

Een score die aangeeft hoe betrouwbaar een overheid of bedrijf is om zijn schulden terug te betalen. Agentschappen zoals Moody’s, S&P en Fitch kennen ratings toe. AAA is de hoogste (meest betrouwbaar), D de laagste (al in gebreke). Hoe lager de rating, hoe meer rente een lener moet bieden om beleggers aan te trekken.

Een digitale portemonnee waar je je cryptocurrency in bewaart. Je wallet is beveiligd met een privésleutel — een geheime code. Verlies je die sleutel, dan verlies je toegang tot je crypto voor altijd. Er is geen bank die je kan helpen als je hem kwijt bent.

Aandelen kopen en verkopen binnen dezelfde dag om snel winst te maken op kleine prijsschommelingen. Klinkt spannend, maar studies tonen aan dat meer dan 80% van de day traders geld verliest. Het is geen beleggen, het is speculeren.

Dollar Cost Averaging — een strategie waarbij je elke maand een vast bedrag belegt, ongeacht of de markt hoog of laag staat. Soms koop je goedkoop, soms duurder, maar gemiddeld betaal je een eerlijke prijs. Het vermindert het risico van op het verkeerde moment alles te investeren.

Een wettelijke bescherming in België (en heel de EU) die garandeert dat je tot €100.000 per bank terugkrijgt als je bank failliet gaat. Zo is jouw spaargeld veilig, zelfs als de bank zelf in de problemen komt.

Je geld spreiden over verschillende investeringen zodat je niet alles verliest als één ding misloopt. “Leg niet alle eieren in één mand.” Door te beleggen in meerdere bedrijven, sectoren of landen verklein je het risico op grote verliezen.

Een deel van de winst die een bedrijf uitbetaalt aan zijn aandeelhouders. Niet alle bedrijven doen dit, maar als ze het doen, ontvang je automatisch geld gewoon voor het bezitten van hun aandelen.

Een automatische betalingsregeling waarbij vaste rekeningen — zoals internet, abonnementen of energie — automatisch van je rekening worden afgehaald op een vaste datum. Handig om niets te vergeten, maar je moet er wel voor zorgen dat er altijd genoeg geld op je rekening staat.

Een maatstaf voor hoe gevoelig een obligatie is voor veranderingen in de marktrente. Hoe langer de looptijd van een obligatie, hoe hoger de duration en hoe sterker de prijs reageert op renteschommelingen. Een rentestijging van 1% kan bij een langlopende obligatie een koersdaling van 15-20% veroorzaken.

Een beleggingsrekening waar je aandelen, ETF’s, obligaties en fondsen in kunt bewaren. Anders dan een spaarrekening is er geen gegarandeerde opbrengst, maar op de lange termijn kan je rendement veel hoger liggen dan bij gewoon sparen.

Rente die alleen berekend wordt op het oorspronkelijke bedrag dat je hebt gespaard of geleend. Je verdient dus geen rente op eerder verdiende rente. Dit is de eenvoudigste manier om rente te berekenen.

Een ETF (Exchange Traded Fund) is een mandje van vele aandelen dat je kunt kopen alsof het één aandeel is. Met één aankoop beleg je meteen in tientallen of honderden bedrijven tegelijk. Zo spreid je automatisch je risico zonder elk aandeel apart te moeten kopen.

Wanneer een bedrijf zijn schulden niet meer kan betalen en wettelijk failliet wordt verklaard. Als aandeelhouder verlies je dan (bijna) alles wat je geïnvesteerd hebt. Het is een van de risico’s van beleggen in individuele aandelen.

Fear Of Missing Out — de angst om iets te missen. Bij beleggen en crypto zorgt FOMO ervoor dat mensen impulsief kopen wanneer een munt snel stijgt, uit angst de boot te missen. Dat leidt vaak tot aankopen op het hoogste punt, vlak voor de crash.

Niet beheerd door één centrale instantie zoals een bank of overheid. Bij gedecentraliseerde systemen — zoals Bitcoin — staat de controle verspreid over duizenden computers wereldwijd. Niemand kan het systeem afzetten of transacties blokkeren.

Een extra rente die je ontvangt als je je geld minstens 12 maanden op je spaarrekening laat staan. Belgische banken zijn wettelijk verplicht die premie aan te bieden. Hoe langer je je geld niet aanraakt, hoe meer je verdient.

Een lening om een huis of appartement te kopen. Je betaalt het over een lange periode terug — vaak 20 tot 30 jaar. Een hypotheek wordt gezien als een “goede schuld” omdat vastgoed op lange termijn in waarde stijgt en je tegelijk iets opbouwt dat van jou is.

Een fonds dat een marktindex volgt, zoals de S&P 500 (de 500 grootste Amerikaanse bedrijven). Je belegt automatisch in al die bedrijven tegelijk, met lage kosten. Indexfondsen presteren op de lange termijn vaak beter dan actief beheerde fondsen.

De algemene stijging van prijzen over tijd. Als de inflatie 3% per jaar is, kost een brood van €2 volgend jaar €2,06. Je geld wordt dus minder waard als het niet minstens evenveel groeit als de inflatie.

Initial Public Offering — het moment waarop een bedrijf voor het eerst aandelen verkoopt aan het grote publiek. Het bedrijf “gaat naar de beurs”. Zo haalt het geld op om te groeien, en kunnen gewone mensen mede-eigenaar worden van dat bedrijf.

Het Jaarlijks Kostenpercentage — de échte totale kost van een lening, inclusief alle kosten en vergoedingen, niet alleen de rente. Het JKP toont hoeveel je op jaarbasis betaalt voor een lening. Hoe lager het JKP, hoe goedkoper de lening.

De winst die je maakt wanneer je een aandeel verkoopt voor meer dan je ervoor betaald hebt. Als je een aandeel koopt voor €50 en verkoopt voor €70, heb je €20 koerswinst. Het is één van de twee manieren om te verdienen aan aandelen — naast dividend.

Wat je geld in de praktijk kan kopen. Als prijzen stijgen door inflatie maar jouw geld niet groeit, daalt je koopkracht — je kunt minder kopen met hetzelfde bedrag. Daarom is het belangrijk dat je spaargeld of beleggingen minstens de inflatie bijhouden.

Een kaart waarmee je aankopen kunt doen en later betaalt. Je leent eigenlijk geld van de bank. Als je het niet volledig terugbetaalt op de vervaldatum, betaal je hoge rente — vaak 18 tot 24% per jaar. Handig, maar gevaarlijk als je het niet goed beheert.

Een strategie om schulden af te betalen waarbij je begint met de schuld die de hoogste rente heeft. Zo betaal je op de lange termijn het minste rente en kom je het snelst schuldenvrij. Wiskundig gezien de slimste methode, maar het vraagt meer doorzettingsvermogen dan de sneeuwbalmethode.

Een potje geld dat je apart zet voor onverwachte uitgaven, zoals een kapotte fiets, een doktersbezoek of een verloren telefoon. Zo hoef je bij pech geen schulden te maken. Een goed noodfonds bevat minstens een paar honderd euro.

Een lening die je geeft aan een overheid of bedrijf. In ruil ontvang je regelmatig rente, en aan het einde van de looptijd krijg je je geld terug. Obligaties zijn over het algemeen veiliger dan aandelen, maar leveren ook minder rendement op.

Aandelen of crypto verkopen uit angst tijdens een koersdaling, waardoor je je verlies officieel maakt. Veel beleggers doen dit op het slechtste moment — net als de markt het diepste punt bereikt. Daarna herstelt de markt vaak, maar dan ben jij er al uit.

Een oplichterstruc waarbij je een nep-e-mail of nep-bericht krijgt dat er officieel uitziet — alsof het van je bank of crypto-exchange komt. Ze vragen je om in te loggen via een valse link en stelen zo je wachtwoord en je geld. Controleer altijd het webadres vóór je inlogt.

Een geheime code die toegang geeft tot jouw cryptocurrency. Zoals een wachtwoord dat niemand anders mag kennen. Als je hem verliest of deelt, verlies je je crypto — definitief, zonder mogelijkheid tot herstel. Nooit delen, nooit online bewaren.

Een oplichterij waarbij een groep mensen een goedkope munt opkoopt, er massaal reclame voor maakt (de “pump”), en als de prijs hoog genoeg is alles verkoopt (de “dump”). De prijs crasht en de mensen die later instapten, verliezen hun geld.

De winst of opbrengst die je maakt op een investering, uitgedrukt als percentage. Als je €100 belegt en na een jaar €110 hebt, is je rendement 10%. Hoe hoger het rendement, hoe meer je verdient — maar meestal ook hoe groter het risico.

De prijs die je betaalt voor het lenen van geld — of de beloning die je krijgt voor het uitlenen ervan. Als jij spaart, betaalt de bank jou rente. Als jij leent, betaal jij de bank rente.

Een belasting die automatisch wordt ingehouden op de rente die je verdient op je spaargeld. In België betaal je 15% roerende voorheffing op spaarrente die boven een bepaald vrijgesteld bedrag uitkomt. Je hoeft dat zelf niet te regelen — de bank doet het automatisch.

Een cryptoscam waarbij de makers van een munt veel hype creëren, investeerders aantrekken en dan plotseling al hun eigen munten verkopen. De prijs keldert naar nul en de oprichters verdwijnen met het geld. Een van de meest voorkomende oplichterijen in de cryptowereld.

Rente op rente. Als je samengestelde rente hebt, krijg je niet alleen rente op je oorspronkelijke bedrag, maar ook op de rente die je al hebt verdiend. Hierdoor groeit je geld steeds sneller — zoals een sneeuwbal die van een heuvel rolt en alsmaar groter wordt.

Een gevaarlijke situatie waarbij je nieuwe schulden aangaat om oude schulden af te betalen. Hierdoor groeit je totale schuld steeds verder en wordt het steeds moeilijker om eruit te geraken. Het is de schuldenversie van een sneeuwbal die bergafwaarts rolt.

Een strategie om schulden af te betalen waarbij je begint met de kleinste schuld, ongeacht de rente. Als die af is, gebruik je dat geld om de volgende schuld te betalen. Het geeft een motiverend gevoel van vooruitgang — elke schuld die je afbetaalt, geeft een kleine overwinning.

Total Expense Ratio — de jaarlijkse beheerskost van een ETF of beleggingsfonds, uitgedrukt als percentage. Een TER van 0,2% betekent dat je €2 per jaar betaalt op €1.000 belegd vermogen. Hoe lager de TER, hoe meer rendement je zelf overhoudt.

Een spaarrekening waarbij je je geld voor een vaste periode vastzet — bijvoorbeeld 3, 6 of 12 maanden. In ruil daarvoor krijg je een hogere rente dan op een gewone spaarrekening. Het nadeel: je kunt je geld in die periode niet zomaar opnemen.

Hoe sterk de prijs van een investering schommelt. Een volatiel actief kan op één dag 10% stijgen of dalen. Crypto is erg volatiel; aandelen van grote bedrijven zijn minder volatiel. Hogere volatiliteit betekent meer kans op grote winst, maar ook op groot verlies.

Je dagelijkse rekening waar je zakgeld of loon op binnenkomt en waarmee je gewone aankopen betaalt. Ook wel “lopende rekening” genoemd. Een zichtrekening geeft nauwelijks rente — het is bedoeld om geld te gebruiken, niet om het te laten groeien.